Baarden, bloed en lammetjes
admin | aug 17, 2010 | Reacties 7
Het is een joodse gewoonte om een verhaal te beginnen met een grap. Aangezien deze er niet zoveel zijn over de ramadan, heb ik er zelf één bedacht: Sam en Moos besluiten zich uit solidariteit ook aan de ramadan te houden. Als Sam bij Moos komt, schenkt Moos zich juist een kop koffie in. “Wat doe je nu?” vraagt Sam. “We mogen niets drinken!” Moos: “Dit is geen drinken, hiervoor geldt die regel niet.” “Weet je dat wel zeker?” vraagt Sam. “Ja natuurlijk, Saar heeft ‘m gezet!”
Door: Daphne Meijer
In het kader van eten, wil ik hier echter liever bij het eten van vlees stilstaan. Of meer in het bijzonder bij het halal en kosjer slachten; de onbedwelmde slacht, die in politieke kringen opnieuw onder druk staat. Kosjer en halal slachten is iets dat instinctieve weerzin oproept bij veel mensen, terwijl zij er waarschijnlijk niets over weten. De combinatie van onschuldige dieren, mannen met baarden, wreedheid, bloed en schuldgevoel, is genoeg om iedere poging tot een meer genuanceerde benadering in de kiem te smoren.
Toen ik bij het Nieuw Israëlietisch Weekblad werkte, hoorden we dat er een nieuwe EU-richtlijn in de maak was voor de behandeling en het vervoer van slachtdieren, die de oude richtlijn uit 1993 zou vervangen. Alles wat je op dit terrein kunt verzinnen over vee, pluimvee en pelsdieren, zou worden vastgelegd. Er kwam ook een hoofdstukje in over het onbedwelmde slachten volgens de joodse en islamitische ritus, dat volgens de oude regeling was toegestaan.
Het lezen van het voorstel was een leerzame ervaring. Zo blijkt dat ook in het fabrieksmatige proces van het verdoofde slachten veel mis kan gaan. Op weg naar het slachthuis overlijdt menig dier. Voor een kip is het ook niet echt fijn om in een bad met water te worden geëlektrocuteerd. En wat dacht u van verdoofde koeien die een pin door hun hersenen krijgen geschoten? Dat gaat lang niet altijd goed.
Sinds ik dit weet, ben ik een voorzichtige voorstander van onbedwelmd slachten geworden, mits dit op kleine schaal gebeurt. Bedwelmd of onbedwelmd slachten is sowieso gruwelijk. De keuze om wel of geen vlees te eten, kan ik echter niet oplossen voor 6 miljard mensen. En kosjer of halal slachten biedt ten minste een mogelijkheid om het zo diervriendelijk mogelijk te doen. Het wezen van dit proces vraagt immers om aandacht en spirituele concentratie. Het is geen fabrieksmatige handeling. Ik kan me voorstellen dat je als schaap of als kip beter kosjer of halal geslacht kunt worden door iemand die dat met aandacht doet, dan verdoofd door een robot.
In 2009 nam het Europarlement een definitieve richtlijn aan waarin het kosjer en halal slachten werden toegestaan. Daarna kwamen de ministers van Landbouw uit verschillende landen bijeen. Zij stelden vast dat het onbedwelmde slachten in principe mocht, maar dat het subsidiariteitsbeginsel voorzag in de mogelijkheid om afzonderlijke landen de keuze te laten om het deze regel of niet toe te passen. Kortweg, sinds september 2009 staat ’t afzonderlijke EU-landen vrij het onbedwelmde slachten te verbieden.
Dat is precies wat de PVV en de Partij van de Dieren willen en wat zij erdoor proberen te krijgen in de Tweede Kamer. Tot dusver is dat mislukt, maar de wind draait. Waarschijnlijk om minstens drie redenen: 1) dierenwelzijn leeft; 2) een dier doodmaken ís gruwelijk; laten we wel wezen; en 3): beelden van mannen met baarden en bloed versus de superioriteit van ‘onze eigen cultuur’ maken scoren eenvoudig.
Wat doen joden en moslims hiertegen? Vooralsnog weinig, met dien verstande dat de secretaris van het Nederlands Israëlitisch Kerkgenootschap (NIK), Ruben Vis, begin 2010 een gesprek had met Kamerleden van de SGP en de PVV. Uit een verslagje in het blad van het NIK, Hakehillot, bleek dat secretaris Vis hen ervan probeerde te overtuigen dat kosjer slachten, de sjechieta, iets héééél anders is dan halal slachten! Met name op het punt van het dierenwelzijn. Ofwel: moslims zijn wreed, terwijl joden de zachtaardigheid zelf zijn.
Dat zou niet mijn strategie zijn. Joden en moslims hebben hier een gezamenlijk belang en moeten onderzoeken hoe zij dit kunnen behartigen. Wettelijk bestaat er geen verschil tussen een kip die kosjer, of een kip die halal geslacht wordt. Dat verschil gaat er ook niet komen. Voor de meeste Nederlanders zijn de joodse en islamitische rituele slacht namelijk even eng en vies. Dus als er een verbod komt, zal dat voor ons beiden gelden.
De Amsterdamse journaliste en schrijfster Daphne Meijer (49) schrijft al jaren over joodse geschiedenis en cultuur. Ze is bezig met een boek over huwelijksmigratie. Op haar weblog http://kandigol.wordpress.com bestrijdt zij angstig rechts denken.
Geplaatst in: Opinie
Reacties (7)
Geef een reactie | Trackback URL
Geef een reactie
Spelregels:Voordat reacties worden geplaatst, worden ze getoetst aan de volgende criteria:
- Wees kritisch: Reageer inhoudelijk en niet op de persoon en onderbouw je reactie zoveel mogelijk met argumenten. Verwijs waar mogelijk naar concrete feiten en/of voorbeelden.
- Wees verfrissend: Geef vooral originele, frisse reacties die een nieuwe of andere kijk op het onderwerp geven. Wees kort (maximaal 400 woorden), krachtig en blijf bij het onderwerp (ontopic).
- Wees genuanceerd: Generaliseer niet waar dat niet past. Vermijd zwart-wit voorstellingen en wij-zij denken. Discriminerende, beledigende en (be)dreigende uitingen zijn niet toegestaan.



Loading...
Mooi artikel!
Ik wil daarbij een kanttekening plaatsen.
Ritueel slachten wordt beschermd door Mensenrechten-verdragen, als het EVRM en het IVBPR.
Wat het EVRM betreft heeft het Hof in een eerdere zaak bepaald dat “ritual slaughter must be considered to be covered by a right guaranteed by the Convention, namely the right to manifest one’s religion in observance, within the meaning of Article 9.” (zie para. 74 van het arrest
http://cmiskp.echr.coe.int/tkp197/view.asp?item=1&portal=hbkm&action=html&highlight=ritual%20%7C%20slaughter&sessionid=58266700&skin=hudoc-en
Dit recht kan echter wel worden beperkt, maar een beperking moet:
- voorzien zijn bij wet,
- één van de rechtmatige doelen dienen, die opgesomd zijn in art. 9 lid 2, en
- noodzakelijk zijn, hetgeen inhoudt, dat een beperking proportioneel moet zijn.
Het is lastig om te oordelen hoe het Hof zal beslissen, indien de zaak bij het EHRM terecht komt, maar ik denk dat een totaal verbod op ritueel slachten niet door de spreekwoordelijke beugel kan, aangezien een dergelijk verbod disproportioneel is.
Gelukkig horen we vooralsnog niet veel geluiden die ritueel slachten willen verbieden. Maar mochten die geluiden sterker worden, dan is het zaak om van ons te laten horen, voordat het kwaad geschiedt.
In Zweden, Noorwegen, Estland, IJsland en Zwitserland, Nieuw Zeeland ís onverdoofd slachten al verboden, dus dat EVRM biedt weinig bescherming.
Uit een onderzoek in opdracht van de Minister van Landbouw blijkt dat onverdoofd slachten niet voor alle diersoorten per definitie meer stress oplevert. Alleen voor grote dieren zoals runderen lijkt eer een verschil te bestaan tussen verdoofd en onverdoofd slachten, bij schapen en kippen is het verschil nihil, mits de slacht kundig en snel geschiedt.
http://www.dierenwelzijnsweb.nl/Mediatheek/Documents/Rapport%20ritueel%20slachten%20en%20het%20welzijn%20van%20dieren_literatuurstudie.pdf
Aan dat laatste blijkt het volgens het rapport bij moslims nogal eens te ontbreken. Moslim slachters zouden dus eens bij hun joodse broeders in de leer moeten gaan. Overigens is er onder moslims discussie over het toelaten van bedwelmd slachten, mits de bedwelming reversibel is, d.w.z. dat het die na bedwelming verder moet kunnen leven als het niet geslacht wordt. Dat is bijv. in Maleisië toegestaan.
Het is jammer dat er joden zijn die zich laten verleiden zich tegen moslims af te zetten, het is een gezamenlijk belang. Heel jammer is dat de verantwoordelijke moslimorganisaties zoals het CMO dit volledig laten liggen.
Grote aantallen slachten kan alleen maar machinaal, maar daarbij raakt de ethische kant al gauw uit het oog en zijn misstanden onvermijdelijk. Ik ben voorstander van minder vlees eten van dieren uit de biologische landbouw die handmatig en met zorg zijn geslacht. Omdat daar nog te weinig vraag naar is durven moslimondernemers dit niet aan. Om hier verandering in te brengen probeer ik op dit moment experimenteel op kleine schaal biologisch halal vlees op de markt te brengen. Eerbied voor elk schepsel staat daarbij voorop. Wie hier meer van wil weten verwijs ik naar http://www.groenemoslims.nl.
Vaak hoor je geluiden die tegen moslims gericht zijn, doch die ook de joden aangaan, neem dus het ritueel slachten, maar ook de besnijdenis en bij sommige gelegenheden mag men niets op het hoofd dragen, daarvan zijn m.n. de moslima en m.n. de orthodoxe Jood de dupe. Wij Joden dienen in dit opzicht de moslim tegemoet te komen, hun belang is ook ons belang.
De stichting Groene Moslims komt graag in contact met anderen om gezamenlijk een politieke lobby voor onbedwelmd ritueel slachten te beginnen. Er mogen best strenge voorwaarden gesteld worden, maar een verbod lijkt ons niet terecht gezien de conclusies van het Wageningse onderzoek.
@ Amin, @Hendrik Jan en @ Steven, dank jullie voor je reacties. Ik ben blij dat Hendrik Jan Bakker zegt dat joden en moslims op het punt van hoe de onverdoofde slacht in de praktijk werkt, iets aan elkaar kunnen hebben. Er is op dit moment geen officieel gremium voor joden en moslims om elkaar op dit punt te ontmoeten. Er is lokaal wat overleg, maar dat concentreert zich op andere zaken. En de religieuze dialoog focust vooralsnog niet op de praktijk van het slachten. De meeste mensen willen daar toch zo min mogelijk mee te maken hebben.
In Nederland wordt de sjechiete verricht door streng-orthodoxe joden. Dat kan een voordeel zijn, wanneer het slachten in een religieus gesprek wordt ingebed.
Ik weet dat in Zwitserland ritueel slachten niet mogelijk is. Het kan zijn dat dit ook niet mogelijk is in een aantal andere landen, die het EVRM hebben ondertekend. Dit wil echter niet zeggen dat men het zonder meer kan verbieden. Het Hof heeft zich nog niet duidelijk daarover uitgelaten. Dus mocht het zover komen, is het zeker waard om de maatregel tot aan het Europese Hof aan te vechten.
Eindelijk een artikel, dat helder en eerlijk beschrijft over het ritueel slachten en niet megaat in de hetze tegen Moslims.
Joden en Moslims hebben nu een overeenkomstig belang en zullen elkaar kunnen versterken in het behoud van hun relgieuze beleving.
Dat er lokaal bijeenkomsten zijn tussen Joden, Moslims en Chrstenen is aan te moedigen, hopelijk groeit het uit tot landelijke bijeenkomsten en maatschappelijk invloed. Gezamelijk optrekken is dan in zulke gevallen ook nodig.
En omdat ik uit een slagersfamilie kom, zie ik wwel het verschil en ook dat verdoofd slachten wel leuk klinkt,maar in praktijk het dier veel leed berokkend.
Een voorbeeld: Mijn oom had een koe verdoofd met de beruchte pin. Het dier voelde natuurlijk de pijn van die verdovong. Het is geen tandarts spuitje.
De koe lag op de grond en in het bloed.
Mijn oom wilde iets leuks laten zien. Hij legde een koude staaf op de nek van die dode/verdoofde koe en die stond plotsklaps op haar vier benen. Net of die niet dood was. Ik schrok behoorlijk. Daarna storte het dier ineen op de grond in het bloed.
En dat zou minder pijnlijk en bloederig zijn dan kosjer/halal slachten? Gezien mijn ervaring zou ik juist kosjer/halalslachten aanbevelen. Wordt het goed gedaan, dan is het dier binnen een enkele seconde dood en veel minder pijn.
Een snee maken in de keel is duidelijk minder pijnlijk dan de verdovingspijn.
In de tijd van Islamfobie en Islamhaat worden verbod op halalslachten oook toegevoegd op al die andere anti-Islam verboden
En het heeft dus niets te maken met de methode van slachten.