Ramadan is hot, en binnenkort dus verboden

Een paar jaar geleden zat ik op een ochtend in een Amsterdamse tram. Het Suikerfeest was die dag net begonnen. Buiten hing een typisch Nederlandse herfstlucht boven de grijze stad. Binnen in de tram zat een moslimfamilie piekfijn gekleed te wachten tot ze kon uitstappen om ergens het Suikerfeest te vieren.

Door: Daphne Meijer

Ik had bijna “op hun paasbest gekleed” geschreven, maar dat was nu juist het punt: het was geen Pasen, maar volgens de kalender een gewone doordeweekse dag. De vader en moeder van het gezin zaten een beetje naar buiten te kijken, en verwonderden zich misschien over het feit dat je buiten nergens kon zien dat het Suikerfeest was begonnen. Nergens vrolijke, mooi geklede mensen op straat, nergens lichtjes of iets anders feestelijks.

Dat gevoel herkende ik. De joodse feestdagen worden, net als de islamitische feestdagen, maar door een kleine minderheid gevierd. Het heeft iets onwerkelijks om naar de synagoge te lopen door een drukke winkelstraat, waar verder iedereen bezig is met de boodschappen. En om te vasten, op de joodse Grote Verzoendag, terwijl bij de patatkraam of de haringkar iedereen staat te kanen. Alsof er niets aan de hand is. En dat is natuurlijk ook zo, want de meeste Nederlanders vieren deze feesten niet, hebben er niets mee en weten er niets van.

Met de Ramadan zie ik nu wel een verschuiving plaatsvinden. Ramadan is hot, schrijft dagblad Trouw, omdat er zoveel over wordt geschreven. Binnen enkele jaren is Nederland opgeschoven van onwetendheid over de Ramadan naar bekendheid met deze jaarlijkse vastenmaand.  Als we terugkijken op de jaren nul van deze eeuw zullen we waarschijnlijk concluderen dat er elk jaar meer Nederlanders bijkwamen die wisten wat moslims zijn en waar de islam over gaat. Twee winkelketens zijn Ramadan-spullen gaan verkopen, en menig Nederlander heeft in die jaren nul zijn/haar eerste verse dadels geproefd tijdens een multiculturele iftar in het kader van het Ramadan Festival.

Dat festival is inmiddels alweer afgeschaft. Jammer overigens. Maar de integratie van islamitische gebruiken in de Nederlandse samenleving in zijn geheel, gaat gewoon verder; die is niet te stoppen. Aan het begin van deze Ramadan hoorde ik op de radio, op de zakelijke zender BNR, een interviewtje met een werkgever over hoe het is wanneer je als werkgever vele vastende moslims in dienst hebt. “Je moet er gewoon een beetje rekening mee houden, en daar krijg je een grote waardering van de mensen voor terug”, wist de werkgever te vertellen.

Over de integratie maak ik me geen zorgen. Hoe die precies gaat verlopen weet ik niet, maar misschien voltrekt die zich via het eten. Net zoals vele niet-joodse Nederlanders met de Pesachdagen een pak matzes op tafel zetten, zo zullen niet-islamitishe Nederlanders een mandje vijgen op diezelfde tafel zetten, of een pan hareira soep.  Niet omdat men vast, of vanwege de voortsluipende islamisering, maar gewoon omdat het er lekker uitziet.

Ik zie echter een donderwolk aan de horizon. En die donderwolk heet de zogenaamde objectieve wetenschap, gekoppeld aan de militante secularisering. Nadat we vorig jaar de grote controverse over de rituele slacht meemaakten en nu een discussie ingaan over de jongensbesnijdenis, zie ik in een toekomstvisioen binnenkort een debat over de voors en tegens van het vasten in Ramadan losbarsten. Een verbod op jongensbesnijdenis en ritueel slachten zou joden en moslims min of meer in gelijke mate treffen. Voor de Ramadan ligt dat iets anders, omdat joden wel vasten, maar slechts een paar dagen per jaar.

De eventuele strijd tegen het volgende religieuze gebruik, in dit geval het vasten in Ramadan, is dus slechts gericht tegen moslims. Hier is al een voorproefje te lezen: http://www.dagelijksestandaard.nl/2012/07/ramadandwang. Die strijd kan gevoerd gaan worden met een beroep op “wapens” als mensenrechten, gezondheid en economie. Wie stelt God, geloof en religieuze dogma’s te verafschuwen, wil natuurlijk niets liever dan degenen redden die zuchten onder de wrede dictatuur van de religieuze traditie. Het afschuwelijke vasten moet dus worden verboden, want die arme mensen lijden de hele dag, omdat ze niks mogen eten of drinken. Dit alles gekoppeld aan een verhaal over mensenrechten. Daarnaast zijn er natuurlijk de economische overwegingen. Is de arbeidsproductiviteit van die vastende moslims wel hoog genoeg om de financiële markten tevreden te stellen en zijn de kosten van eventueel aangepaste werktijden niet veel te hoog?

Ik wil niemand op ideeën brengen, maar ik zit te wachten op de eerste secularisten die stellen dat het vasten eigenlijk onmiddellijk verboden zou moeten worden. Nu ligt het met de gezondheidsaspecten genuanceerd,  want bijvoorbeeld chronisch zieken hoeven helemaal niet te vasten. Maar waarschijnlijk wordt een blik ja-knikkende wetenschappers open getrokken. De discussie over de rituele slacht heeft me geleerd wetenschappers niet zomaar te geloven: zij manipuleerden er rustig op los, zoals hier wordt aangetoond, en onderzoeksresultaten die niet in een specifiek straatje pasten, werden glashard ontkend. Vasten is net zo’n onderwerp waar iedereen van alles over kan beweren, met behulp van zogenaamde wetenschappelijke argumenten. Mark my words: de Ramadan wordt steeds levensbedreigender.

Ik waarschuw maar vast.

De Amsterdamse journaliste en schrijfster Daphne Meijer (50) schrijft al jaren over joodse geschiedenis en cultuur. Ze is bezig met een boek over huwelijksmigratie. Op haar blog kandigol.wordpress.com probeert zij discussies aan te zwengelen over alles wat haar boeit.